“Hiệp sĩ Gà lông tía” – Bài học về lòng nhân ái và tinh thần nghĩa hiệp tuổi thơ

Vanvn- Mùa hè năm nay, nhà văn Hoàng Nhật Tuyên gửi đến bạn đọc nhỏ tuổi một món quà giàu màu sắc đồng thoại: Hiệp sĩ Gà lông tía (NXB Kim Đồng, 2026). Không chỉ là câu chuyện phiêu lưu hấp dẫn về một chú gà trống gan dạ, tác phẩm còn mở ra hành trình trưởng thành giàu cảm xúc của một “hiệp sĩ” biết sống vì nghĩa khí, lòng nhân ái và khát vọng bảo vệ điều thiện giữa thế giới muông thú đầy biến động.

Ngay từ những trang đầu, tác giả đã tạo được sức hút bằng không khí đồng thoại đậm chất làng quê miền Trung với chi tiết “quả trứng bị quạ đánh cắp”. Từ một sinh linh bé nhỏ ra đời trong nghịch cảnh, chú gà Sọc từng bước trưởng thành để trở thành Trống Tía – nhân vật trung tâm của câu chuyện. Hành trình ấy được xây dựng theo kết cấu phiêu lưu quen thuộc của văn học thiếu nhi, nhưng dưới ngòi bút giàu trải nghiệm của nhà văn Hoàng Nhật Tuyên, tác phẩm vượt lên khỏi khuôn khổ một câu chuyện giải trí đơn thuần để trở thành bài học nhẹ nhàng về nhân cách sống, về lòng yêu thương và trách nhiệm với cộng đồng.

Điểm hấp dẫn nổi bật của Hiệp sĩ Gà lông tía chính là thế giới muông thú được nhân cách hóa sinh động và giàu cá tính. Từ Trống Trắng, Trống Xám, bác chó Kiki, bà Cú Mang Kính, Gà Lão cho đến những loài chim quen thuộc như chèo bẻo, chào mào, cà cưỡng, chim ri… tất cả đều hiện lên vừa gần gũi, ngộ nghĩnh vừa mang những nét tính cách riêng biệt. Mỗi nhân vật xuất hiện đều góp phần tạo nên hành trình trưởng thành của Trống Tía: có người là bạn đồng hành, có người là ân sư, cũng có kẻ trở thành thử thách để chú gà trẻ học cách mạnh mẽ và trưởng thành hơn.

Đặc biệt, hình tượng Gà Lão – người thầy dạy võ – được xây dựng giàu chiều sâu và để lại nhiều dư âm. Những lời dạy của ông không chỉ nói về võ thuật mà còn chứa đựng triết lý nhân văn sâu sắc: người có sức mạnh phải biết dùng sức mạnh ấy để bảo vệ điều thiện, che chở kẻ yếu và chống lại cái ác. Qua nhân vật này, tác giả gửi gắm thông điệp giản dị mà bền vững: giá trị lớn nhất của lòng dũng cảm không nằm ở khả năng chiến thắng đối phương mà ở cách con người giữ được sự lương thiện trong tâm hồn.

Có thể thấy nhà văn Hoàng Nhật Tuyên rất thành công trong việc lồng ghép bài học đạo đức vào câu chuyện một cách tự nhiên. Tác phẩm không tạo cảm giác giáo huấn hay áp đặt. Những thông điệp về lòng nhân ái, tinh thần nghĩa hiệp được truyền tải thông qua hành động và cảm xúc của nhân vật. Khi Trống Tía đánh chồn đèn, chiến đấu với rắn để cứu bà Cú Mang Kính, bảo vệ mẹ con Gà Nâu trước chim ưng hung dữ hay đứng lên chống lại Hắc Đại Bàng chuyên ức hiếp muôn loài, bạn đọc nhỏ tuổi sẽ tự cảm nhận được ý nghĩa của sự dũng cảm và tinh thần sống vì người khác.

Bên cạnh nội dung giàu ý nghĩa, tác phẩm còn ghi dấu bởi bút pháp kể chuyện giàu tính điện ảnh. Những cảnh đối đầu được miêu tả nhanh, gọn và giàu chuyển động. Các cú tung cánh, né đòn, phản công của Trống Tía tạo nên nhịp điệu sôi động, lôi cuốn, dễ khiến bạn đọc thiếu nhi bị cuốn vào từng trận chiến. Nhưng xen giữa những màn phiêu lưu gay cấn ấy lại là những khoảng lặng đầy cảm xúc: nỗi nhớ quê nhà, tình bằng hữu, sự mất mát khi người thầy già qua đời… Chính sự đan xen hài hòa giữa kịch tính và cảm xúc đã giúp câu chuyện trở nên mềm mại, giàu sức lay động hơn.

Ngôn ngữ cũng là một điểm mạnh đáng chú ý của cuốn sách. Hoàng Nhật Tuyên sử dụng lối văn mộc mạc, gần gũi với khẩu ngữ dân gian, tạo cảm giác thân quen như đang nghe một người kể chuyện nơi làng quê. Những đoạn đối thoại hồn nhiên, dí dỏm nhưng vẫn mang cá tính riêng của từng nhân vật. Đặc biệt, tác giả khéo léo đưa vào tác phẩm âm hưởng đồng dao, ca dao dân gian, khiến câu chuyện mang đậm hồn cốt Việt Nam. Phần kết với bài đồng dao về “Hiệp sĩ gà” tạo dư âm nhẹ nhàng mà sâu lắng, để lại cảm giác ấm áp sau khi khép trang sách cuối cùng.

Ẩn sau những cuộc phiêu lưu của thế giới loài vật là tình yêu tha thiết của nhà văn dành cho thiên nhiên và muông thú. Ông không xem các loài vật chỉ là chất liệu để xây dựng câu chuyện, mà nhìn chúng như những sinh thể có cảm xúc, có nhân cách và khát vọng sống bình yên. Vì thế, Hiệp sĩ Gà lông tía không chỉ khơi gợi trí tưởng tượng phong phú cho trẻ em mà còn gieo vào lòng các em tình yêu thiên nhiên, lòng trắc ẩn và ý thức bảo vệ sự sống quanh mình.

Là cây bút có nghề với nhiều thành tựu hơn 50 sáng tác, nhà văn Hoàng Nhật Tuyên tiếp tục cho thấy sự am hiểu tâm lý trẻ thơ cùng khả năng tạo dựng thế giới đồng thoại giàu sức cuốn hút. Hiệp sĩ Gà lông tía vừa có chất phiêu lưu hấp dẫn, vừa giàu chiều sâu nhân văn, đồng thời lưu giữ được vẻ đẹp hồn hậu của làng quê Việt Nam. Đây là cuốn sách đáng đọc trong mùa hè dành cho thiếu nhi, phụ huynh và cả những ai vẫn còn lưu giữ trong tim mình một miền tuổi thơ trong trẻo, nhân hậu.

***

Nhà văn Hoàng Nhật Tuyên, sinh năm `1955 tại Đại Thạnh, Đại Lộc, Quảng  Nam, hiện đang sống và làm việc tại Nha Trang, Khánh Hòa

Tác phẩm viết cho thiếu nhi: Dưới chân Hòn Cối – Truyện dài  – NXB Trẻ, 1987; Thung lũng dấu chân ngựa- Truyện dài – NXB Phú Khánh, 1987;        Hành tinh người ba mắt – Truyện dài về đề tài viễn tưởng – NXB Kim Đồng, 1998

Tác phẩm viết cho người lớn: Đâu chỉ chuyện tình yêu – truyện vừa – NXB Đà Nẵng, 1988; Hoa tường vi trong đêm – Tiểu thuyết – Sở Văn hóa và Thông tin Khánh Hòa, 1989 và NXB Văn học  2017; Trái đắng- Tiểu thuyết- NXB Phụ nữ, 1990; Đêm trăng khuyết – Tập truyện ngắn – NXB Công an Nhân dân,1997; Những buổi chiều không tên  – Tập truyện ngắn – NXB Quân đội Nhân dân, 2002; Một nửa là dĩ vãng – Tập truyện ngắn – NXB Quân đội Nhân dân, 2009; Ăn tô mì Quảng nói chuyện bao đồng – Tập bút ký – NXB Đà Nẵng, 2015; Người ấy và tôi – Tập truyện ngắn – NXB Đà Nẵng, 2018; Nhà em phía bên kia sông – Tập truyện ngắn – NXB Quân đội Nhân dân, 2021.

LÊ ĐỨC DƯƠNG