Thơ Lê Đình Tiến: Những ngọn gió đồng quê

Vanvn- Vào một buổi trưa mùa hạ, tôi nhận được tin nhắn của nhà báo, nhà văn Lưu Trọng Văn. Ông gửi cho tôi mấy bài thơ lục bát của một người tên là Lê Đình Tiến và nói tôi hãy chịu khó đọc những bài thơ lục bát của tác giả này. Và buổi trưa đó, tôi đã không ngủ. Không ngủ bởi những bài lục bát của tác giả Lê Đình Tiến. Một cái gì đó khe khẽ vang lên trong tôi và lan tỏa. Lúc đó, tôi thấy những ngọn gió đồng quê từ xa xôi thổi về. Nó da diết, nhớ thương, xao động và mang một vẻ đẹp u hoài.

Lúc đó, tôi thấy một con người đang đứng chìm trong im lặng trên con đường đất chạy qua cánh đồng như để tất cả nắng, mưa, gió, bão…. của những cánh đồng xứ sở tràn vào. Con người đang đứng đó như đã rất nhiều năm. Nhưng đấy chỉ là một chàng trai mới ngoài 30 tuổi. Chàng trai ấy là Lê Đình Tiến.

Tác giả trẻ Lê Đình Tiến ở Hưng Yên

Đời sống này như mặt đất. Và từ mặt đất ấy muôn loài cây cỏ mọc lên. Thơ ca cũng vậy. Thơ ca không sinh ra bởi bất cứ thể loại duy nhất nào. Nó sinh ra tự do như cây cỏ, hoa lá theo cách riêng của mình. Sự đa dạng của mỗi loài hoa, loài cây đã làm nên vẻ đẹp thế gian. Lục bát, song thất lục bát, tứ tuyệt, thơ mới, thơ tự do, thơ văn xuôi, siêu thực… Tất cả chỉ là hình thức và nhà thơ chọn lựa hình thức phù hợp với mình nhất để viết ra.

Trong một buổi trưa, ở một căn phòng máy lạnh, trên một khu phố hiện đại ngập tràn xe hơi và cửa hàng đồ hiệu ở Hà Nội. Cái không gian ấy tưởng như xa lạ với những con đường đất, cánh đồng, dòng sông… nhưng những câu lục bát về một miền quê còn lam lũ và nhiều xưa cũ của một chàng trai sống trong thời hiện đại đã tràn qua và làm cho những tán cây trong tâm hồn tôi rung lên. Chỉ điều ấy thôi đã nói lên tất cả về nghệ thuật thi ca.

Cho đến khi ngồi viết những dòng này, khoảng thời gian cách lần đâu tiên tôi đọc những bài lục bát của Lê Đình Tiến đã nhiều tháng, nhưng những ngọn gió đồng quê vẫn như vừa thổi về và tôi chỉ muốn được im lặng và chìm sâu trong những ngọn gió ấy.

NHÀ THƠ NGUYỄN QUANG THIỀU giới thiệu

 

Khất nợ

 

Ta về khất nợ bờ tre

Bao năm rạc gió trưa hè ru ai

Cúi đầu khất nợ đất đai

Nuôi ta năm rộng tháng dài ấm no

Có người về với tự do

Hóa làm nắm đất trả cho cánh đồng.

 

Ta đi nhà vắng mênh mông

Mẹ nằm co những mùa đông lạnh lùng

Cái bàn học cũ không dùng

Tiếng con mọt gặm tận cùng nỗi đau

Mẹ buồn như mấy mùa cau

Trả cho xanh thẳm cái màu bạc vôi.

 

Ta còn nợ một dòng trôi

Nợ thân lúa giọt mồ hôi tảo tần

Xin gom nước mắt muộn mằn

Cúi đầu được khóc một lần trả sông.

 

Bao năm thơ phú đèo bòng

Vẫn thênh thang một cõi lòng đầy vơi

Mai này hết tuổi rong chơi

Ta về trả gió một hơi thở cùng.

 

Người đi để thấy muôn trùng

Biết đâu tìm được một vùng lặng im.

 

Sen

 

Trà thơm còn một ấm này

Sen vừa rụng cánh hương bay gió tràn

Thời gian lệch dưới chân bàn

Chiều buông như thể

Một tàn thuốc rơi.

 

Hoa đau

Trà ngát

Mùa trôi

Thu sang sen nhập vào tôi xác hồng

Nghe buồn rợn lỗ chân lông

Tôi hỏi cái bóng

Chiều không nói gì.

 

Nhìn sen buồn nỗi vân vi

Nâng lên định uống tiếc chi ngập ngừng

Chỉ còn trong ấm kín bưng

Chắt cả mùa hạ vào lưng ấm trà.

 

Thôi thì cũng một đời hoa

Cúi đầu ngẫm lại thương ta thế này

Hương còn trong chén thơm bay

Người ta vội bỏ sen ngay thôi mà

Rồi đây sau cuộc khề khà

Xác sen cùng với xác trà cạnh nhau.

 

Sao mà cái bóng ngồi đau

Nâng trà mà chả mời nhau nửa lời

Nghiệm ra đất cũng như trời

Sứ sành có miệng nói lời gì đâu.

Tranh của họa sĩ Uyên Thao

Về quê

 

Về quê thăm bụi cúc tần

Người xưa bỏ ngõ lở dần tường bao

Về quê thăm lại cầu ao

Cây xoan đã chặt chênh chao cánh chuồn.

 

Về quê cứ buổn buồn buồn

Thấy vuông củ sắn thấy tròn củ khoai

Bạc tiền sấp ngửa bàn tay

Chợ quê miếng thịt buộc dây đâu rồi.

 

Về quê đã bạc trầu vôi

Người ta yêu đã xa xôi dặm ngàn

Người yêu ta lại nhỡ nhàng

Thành cô bán thịt đầu làng gốc đa.

 

Về quê cứt lợn làm hoa

Ta về ta hái mẹ ta gội đầu

Hai bờ hoa nở sang nhau

Cúi mình lạy khúc sông sâu một lần.

 

Về quê mua láng giềng gần

Nhỡ hôm hết gạo vay dần thổi cơm

Đường làng chân vướng rạ rơm

Xa xôi có nhớ quê hương cội nguồn…

 

Về quê xin mẹ đánh đòn

Bao năm phiêu bạt tội còn mải chơi

Về quê úp mặt giếng khơi

May trong đáy giếng còn soi thấy mình…

 

Thị thành

 

Thị thành nhộn nhịp tiếng xe

Một ly trà đá vỉa hè gọi tôi

Hàng cây cởi lá ra rồi

Mùa thu còn giấu giếm tôi điều gì.

 

Thị thành bán dáng người đi

Còn ta nghèo lắm bán gì hở em

Thương vầng trăng cũ bỏ quên

Rơi trong vũng nước ở bên lề đường.

 

Thị thành chưa chịu ngủ yên

Bao nhiêu mắt phố đường đèn lặng im

Xoè tay hứng giọt sương đêm

Ngủ đi thành phố ở trên tay mình.

 

Mẹ tôi đi cấy chưa về

 

Mẹ ơi con mẹ về đây

Chắc chỉ còn mẹ chiều nay vá đồng

Ngoài kia mưa cứ mưa dầm

Mẹ như thân mạ cứ đằm ruộng sâu

Bão về lưng mẹ lại đau

Con buồn thương cả cây cau trước nhà.

 

Trắng trời mưa đổ ngoài xa

Con nhìn thắt ruột như là năm nao…

Cứ nhìn bong bóng bờ ao

Giật mình con khóc lúc nào cùng mưa.

 

Mẹ ơi mẹ cấy xong chưa

Từng cơn gió lạnh cứ lùa vào sâu

Góc nhà chơ chỏng chi đâu

Dăm cây cải bắp xu hào mồ côi.

 

Chăm mình mẹ lại bảo thôi

Suốt ngày quanh quẩn chăm đôi lợn sề

Các con từng đứa xa quê

Mẹ ngồi đợi chúng nó về nay mai.

 

Lưng tô cơm nguội phần ai

Mà thương âm ấm củ khoai phần bà

Mai rồi con lại đi xa

Nhớ tàu khoai nước ngõ nhà hứng mưa.

 

Mẹ giờ cấy sắp xong chưa

Ngoài kia gió lạnh cứ lùa từng cơn

Con ngồi trong bếp thổi cơm

Vừa thương mẹ, vừa đưa rơm, vừa buồn!

 

Chợ chiều

 

Chợ chiều vẫn họp bên đình

Tôi về tìm cái bóng mình ngày xưa

Loanh quanh kẻ bán người mua

Nhìn tôi cô bán cà chua cười hiền.

 

Chợ chiều bán nhớ mua quên

Vẫn đôi thúng rách nằm bên giần sàng

Cụ bà ngồi bán mã vàng

Răng giờ đã rụng hồn làng còn nguyên.

 

Chợ chiều nón mốc che nghiêng

Bâng khuâng một nỗi niềm riêng muộn màng…

Bà về mấy nẻo khói nhang

Hóa thành gốc gạo đầu làng đợi tôi.

 

Chợ buồn vài giọt nắng rơi

Hồn tôm hồn tép về nơi ruộng đồng

Người đi bỏ gió ven sông…

Quán bia đã vãn lại đông quán đề.

 

Bao năm lên phố bỏ quê

Nhận ra tay trắng lại về trắng tay

Chợ tàn vài chiếc lá bay

Mẹ ngồi bán gió heo may cả chiều.

 

Tôi về mua chút thương yêu

Thật thà đong đếm ít nhiều người ơi

Cuối ngày một mảnh trăng vơi

Chợ còn ế một mình tôi đi về.

Tranh của họa sĩ Đỗ Phấn

Hội làng

 

Ta đi mới kịp hội làng

Tháng giêng thả tóc mưa sang ngõ ngoài

Hội làng mỗi độ giêng hai

Người già giờ chả mấy ai ăn trầu

Tháng Giêng sao nỡ mưa mau

Gái trai chửa kịp gặp nhau lại về.

Hội làng mở dưới chân đê

Ai ơi nán lại đường về còn mưa

Ao làng trúc mọc như xưa

Còn câu hát cũ bây giờ về đâu

Yêu nhau Facebook tìm nhau

Bỏ câu lục bát qua cầu gió bay…

Hội làng chửa kịp cầm tay

Mà mưa lỡ ướt cả hai mái đầu

Cho ta xin một miếng trầu

Để cay – để bạc – để sâu – để nồng…

Người xưa bỏ hội theo chồng

Còn câu thơ với con sông thở dài

Trăng giờ vỡ một làm hai

Ta còn giữa hội tìm ai hỡi người…

 

Tôi tìm

 

Tôi tìm về lại ngày xưa

Mẹ khâu cái rét chiều mưa thở dài

Tóc buông hiên vắng không cài

Trắng từng ngọn gió bay ngoài bờ sông.

 

Tôi về tìm lại cánh đồng

Trống không cả một cõi lòng mưa rơi

Cúi đầu bỏ kiếp rong chơi

Tạ ơn cây cỏ đã nuôi lớn người.

 

Tìm ai lạc nẻo cuối trời

Qua sông cũng một chợ đời bán mua…

Thấy trong màu lúa đang trưa

Tiếng con chim sẻ gọi mưa trổ cờ.

 

Tìm người vẫn sống trong mơ

Bao năm lang bạt kỳ hồ dõi theo

Trước nhà giàn mướp cong queo

Bâng khuâng thả nỗi buồn leo bờ rào.

 

Tôi tìm về khúc đồng dao

Ao chuôm lấp nửa nhà cao khắp làng

Thấy con cua đứng che càng

Nhìn hai con ốc bươu vàng hôn nhau.

 

Tôi tìm về lại niềm đau

Thấy từng hạnh phúc trong sâu thẳm mình.

 

Một mình

 

Một mình thắp nhớ khêu mưa

Nghe trong im lặng tiếng mùa xuân đi

Tháng ba kẻ rụng phân thùy

Một người đi

Gió thiên di

Cuối Trời…

Tay cầm đêm tối không lời

Bóng người trôi

Bóng người trôi

Bến bờ…

 

Con mèo trên gác không chờ

Cũng mê mải kiếp giang hồ bỏ tôi

Mưa từng tiếng

Tịch

Trầm

Rơi

Một mình mà những hai người cô đơn.

 

Nhìn ra sông vắng chập chờn

Con thuyền chở nặng nỗi buồn quá giang

Người đi còn nỗi bẽ bàng

Mùa xuân tươi đến cũ càng mắt nhau

Ngoảnh nhìn ánh điện phía sau

Hỏi thăm cái bóng có đau kiếp người.

 

Nhớ Tết

 

Con ngồi nhớ mẹ quê xa

Tết làm chi để nhớ nhà Tết ơi

Ước về cái thuở xa xôi

Củ khoai lang nướng dưới nồi bánh chưng.

 

Bỏ làng mưa bụi tiễn chân

Ngoảnh nhìn bóng mẹ nhòa dần trong mưa

Những đồng tiền lẻ mẹ đưa

Đầu hôm sớm chợ gió lùa buốt sương

Tổ ong lê rách phố phường

Chiều mua đôi dép thấy thương mẹ nhiều.

 

Quẩn quanh ngọn khói nhang chiều

Mà cay mắt nhớ thương yêu thuở nào…

Rưng rưng chấm miếng giò xào

Nhớ thương mẹ gói cả vào mo cau.

 

Tết nghèo thương mẹ gánh rau

Con nhìn chỉ thấy mưa mau trắng trời

Mẹ về ướt áo mẹ ơi

Còn ấm cái bánh trong người phần con.

 

Thị thành giờ vãn người hơn

Mình con với nỗi cô đơn giao mùa

Ở nhà củi có ướt mưa

Xin đừng làm khói ngày xưa mẹ buồn.

 

LÊ ĐÌNH TIẾN

Theo Viết & Đọc

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *