Thấy gì sau một học kỳ đổi mới môn ngữ văn?

Vanvn- Theo lộ trình, học sinh khối lớp 10 học theo chương trình phổ thông mới 2018 từ đầu năm học này.

Sau một học kỳ áp dụng, đã có nhiều khởi sắc so với cách giảng dạy của chương trình cũ và cũng không ít bất cập cần hoàn thiện, trong đó có môn ngữ văn.

Với phương châm lấy học sinh (HS) làm trung tâm, phát huy kỹ năng của người học hơn là việc quá chú trọng kiến thức, môn ngữ văn theo chương mới đã “lột xác” rất nhiều. Nhiều phương pháp giảng dạy mới được áp dụng, tiết học sinh động hẳn lên.

Một giờ dạy học môn ngữ văn lớp 10 năm nay. Ảnh Đào Ngọc Thạch

Tính ứng dụng vào thực tiễn của việc dạy học văn luôn được chú trọng. Mấu chốt của việc dạy học văn, theo quan điểm chương trình cũng như các nhóm tác giả biên soạn sách giáo khoa là, sau mỗi bài học phải cho ra sản phẩm. Việc này tăng tính ứng dụng của dạy học văn, tránh việc xa rời thực tế, nên đã đem đến nhiều hứng thú cho HS.

Chẳng hạn, ở bài 5 Nghệ thuật truyền thống (chèo/tuồng) của sách Ngữ văn 10, bộ Chân trời sáng tạo có bài viết một bản nội quy và bản hướng dẫn nơi công cộng. Sau khi hướng dẫn quy cách viết văn bản, giáo viên yêu cầu HS tạo ra văn bản. Sản phẩm thu nhận được từ HS thật bất ngờ: Đa dạng từ nội dung đề tài (nội quy công viên, bảo tàng, bệnh viện, trường học, thư viện, căn tin, câu lạc bộ, rạp chiếu phim, học trực tuyến, phòng thí nghiệm…) đến hình thức trình bày; từ hình ảnh minh họa đến cách trang trí, màu sắc, kiểu chữ.

Theo Công văn số 3175/BGDĐT-GDTrH (và Công văn bổ sung số 4020/BGDĐT-GDTrH) về việc đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá, môn ngữ văn tránh dùng lại các văn bản đã học trong sách giáo khoa làm ngữ liệu xây dựng các đề kiểm tra. Đây là “cú hích” lớn để loại bỏ dần tệ “đạo văn”, học tủ, học “vẹt”, thiếu sáng tạo của HS tồn tại dai dẳng từ trước đến nay. Trao đổi với HS khối lớp 10, hầu hết các em thích thú với đề kiểm tra, đánh giá lấy ngữ liệu hoàn toàn mới, ngoài sách giáo khoa đang học. Bên cạnh kiểm tra viết theo kiểu cũ, cách đánh giá của chương trình mới cũng thoáng hơn. Giáo viên lấy nhiều cột điểm kiểm tra thường xuyên bằng hình thức thảo luận (kỹ năng nói và nghe), sản phẩm (tranh ảnh, sân khấu hóa tác phẩm), thực hiện chuyên đề… nên đánh giá khá toàn diện kỹ năng của HS hơn.

Theo quy trình việc áp dụng chương trình phổ thông mới, phải chờ hết 5 năm áp dụng mới tiến hành tổng kết, đánh giá, rút kinh nghiệm, điều chỉnh. Tuy nhiên, chỉ sau 1 học kỳ chúng ta đã thấy nhiều điểm chưa như mong muốn.

Chẳng hạn, theo quy định, nhà trường, giáo viên và HS có thể lựa chọn giảng dạy nhiều bộ sách giáo khoa, lựa chọn những phần/bài học của bộ sách này kết hợp với bộ sách kia. Song, theo quan sát của chúng tôi, thì hầu hết các trường đều chọn dạy 1 bộ sách, không linh hoạt lựa chọn theo tinh thần trên.

Các trường chủ động ra đề kiểm tra, đánh giá giữa và cuối kỳ môn ngữ văn là tính hiệu rất tốt song chưa đều tay. Có trường khá dễ dàng, nhưng có trường quá bất hợp lý, gây khó khăn cho HS và gây nên sự phàn nàn từ phía phụ huynh.

TRẦN NGỌC TUẤN

Báo Thanh Niên 01.2023

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.