Đề xuất mới về xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật

Vanvn- Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch vừa tổ chức Hội nghị Tổng kết thực hiện Nghị định số 90/2014/NĐ-CP của Chính phủ về Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật (Nghị định 90); Nghị định số 133/2018/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 90/2014/NĐ-CP (Nghị định 133) khu vực phía Bắc.

Tại hội nghị, Bộ VHTTDL mong muốn lắng nghe các ý kiến từ quá trình thực thi hai Nghị định, từ đó, Bộ sẽ tổng hợp, xây dựng Nghị định mới và trình cấp có thẩm quyền ban hành, phù hợp với thực tiễn công tác xét tặng các Giải thưởng trong tình hình hiện nay.

Cụ thể, theo Báo cáo Tổng kết thực hiện Nghị định 90,  cho biết, Nghị định số 90 là văn bản có tính pháp lý và nhân văn sâu sắc, kịp thời ghi nhận và tôn vinh các tác giả có tác phẩm, công trình có giá trị cao về nghệ thuật và nội dung tư tưởng. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện đã có một số vướng mắc nảy sinh. Ngày 01.10.2018, Chính phủ ban hành Nghị định số 133, sửa đổi, bổ sung những quy định tạo điều kiện thuận lợi trong việc xét tôn vinh tác phẩm, cụm tác phẩm văn học, nghệ thuật, tránh “bỏ sót” các tác phẩm thực sự có giá trị.

Tại Nghị định 133, về tiêu chuẩn xét tặng giải thưởng, quy định tác phẩm được công bố, sử dụng trước năm 1993 thì không cần giải thưởng (Nghị định số 90); quy định về số lượng thành phần Hội đồng các cấp, giảm bớt đại diện các cơ quan, tổ chức hành chính, tăng thêm các nhà chuyên môn, chuyên gia, chuyên ngành cơ bản đạt 2/3 trong thành phần Hội đồng; quy định Hội đồng tổ chức phiên họp khi có mặt ít nhất 90% thành viên; quy định tỷ lệ phiếu đồng ý của các thành viên Hội đồng phải đạt từ 80% phiếu đồng ý của tổng số thành viên có mặt tại cuộc họp.

Thực tế, qua các đợt xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật năm 2016, 2021, bên cạnh việc tạo điều kiện thuận lợi cho công tác xét tặng, vẫn còn một số vướng mắc, khó khăn.

Đơn cử, một số loại hình của một lĩnh vực chuyên ngành khi đưa chung vào một thể loại hoặc một nhóm chưa thực sự phù hợp. Hội Điện ảnh Việt Nam đề nghị tách tác phẩm điện ảnh và phim truyền hình thành hai hạng mục độc lập. Việc xác nhận về đồng tác giả của các tác phẩm ở lĩnh vực điện ảnh, múa, sân khấu còn gặp khó khăn. Trong lĩnh vực điện ảnh, hồ sơ đề nghị xét tặng giải thưởng, các tác giả gặp khó khi cung cấp bản sao tác phẩm do vấn đề bản quyền…

Bên cạnh đó, Luật Thi đua, Khen thưởng đã được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 3 và có hiệu lực thi hành từ ngày 01.01.2024. Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định phân công Bộ VHTTDL chủ trì soạn thảo Nghị định về xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật thay thế Nghị định số 90 và Nghị định số 133. Do đó,  Bộ VHTTDL đề xuất, kiến nghị một số nội dung khi xây dựng Nghị định thay thế.

Theo đó, về đối tượng xét tặng, nghiên cứu đề xuất đối tượng xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước của từng lĩnh vực văn học nghệ thuật chuyên ngành cho sát và phù hợp hơn. Bổ sung những quy định về quyền tác giả để có căn cứ giải quyết những nội dung liên quan đến vấn đề đồng tác giả. Đồng thời, đề xuất sửa đổi, bổ sung quy định cơ quan thường trực Hội đồng được sử dụng con dấu của Cơ quan thường trực Hội đồng trong thực hiện một số hoạt động của Hội đồng. Sửa đổi quy định về người đại diện làm hồ sơ đề nghị xét tặng Giải thưởng cho tác phẩm, cụm tác phẩm của tác giả đã mất.

Việc sửa đổi nói trên nhằm hướng đến mục tiêu, để công tác xét tặng giải thưởng được triển khai thực hiện hiệu quả, phù hợp hơn với tình hình thực tế hiện nay, góp phần tôn vinh được các tác phẩm văn học, nghệ thuật thực sự có giá trị, có sức lan tỏa trong đời sống xã hội, đồng thời khuyến khích, tạo động lực phát huy tài năng sáng tạo của đội ngũ văn nghệ sĩ cả nước.

VĂN NGHỆ

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.